Մաչանենց տունը Վաղարշապատի այն վայրերից է, որտեղ հայկական մշակույթը պարզապես չի ցուցադրվում․ այստեղ այն պատրաստվում է, ձևավորվում, հյուսվում, նկարվում, ներկայացվում և կիսվում այցելուների հետ։
Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնից ոչ հեռու գտնվող համալիրը գործում է որպես մշակութային, կրթական, արվեստի և զբոսաշրջային կենտրոն, ինչպես նաև սոցիալական ձեռնարկություն։
Այստեղի մթնոլորտը միտումնավոր տարբերվում է սովորական պաշտոնական թանգարանից։ Այցելուները շրջում են բակերով, արհեստանոցներով, պատկերասրահներով, ճաշելու տարածքներով և սենյակներով, որոնք լի են հայկական արհեստների ու առօրյա կյանքի հետ կապված առարկաներով։
Խեցեգործությունն ու գորգագործությունը այստեղի փորձառության կարևոր մասն են։ Հյուրերը կարող են տեսնել տեղացի վարպետների պատրաստած ձեռագործ խեցեղեն, կարպետներ, գորգեր, զարդեր և այլ աշխատանքներ, իսկ որոշ ծրագրերի ընթացքում նաև անձամբ մասնակցել վարպետության դասերի։
Խոհանոցը Մաչանենց տան ևս մեկ կարևոր բաղադրիչն է։ Այցելուները կարող են բացահայտել հայկական ավանդական խոհանոցը և մասնակցել լավաշի, գաթայի, տոլմայի, սուջուխի և այլ տեղական ուտեստների ու մթերքների պատրաստմանը նվիրված վարպետության դասերի։
Համալիրը ներառում է նաև թանգարաններ և պատկերասրահներ։ Հնագիտական ու ազգագրական առարկաները ներկայացնում են հայկական հին կենցաղի տարբեր կողմերը, իսկ արվեստի տարածքներում ցուցադրվում են հայ և արտասահմանյան արվեստագետների աշխատանքներ։
Համալիրի ամենաանսովոր առանձնահատկություններից մեկը արևային խոհանոցն է, որտեղ սնունդը պատրաստվում է արևի էներգիայի միջոցով․ ժամանակակից գաղափար մի կենտրոնում, որն իր ամբողջ միջավայրով խորապես կապված է ավանդական մշակույթի հետ։
Մաչանենց տունն ունի նաև կացության և հյուրընկալության տարածքներ, ինչը հնարավորություն է տալիս ավելի երկար մնալ և հանգիստ բացահայտել կենտրոնը՝ պարզապես մեկ ժամով այցելելու փոխարեն։
Այս վայրն առանձնահատուկ նշանակություն ունի նաև իր սոցիալական առաքելության շնորհիվ։ Ձեռնարկությունից ստացվող եկամուտը նպաստում է կրթական, մշակութային և համայնքային ծրագրերի իրականացմանը, այդ թվում՝ երեխաների և խոցելի խմբերի հետ տարվող աշխատանքներին։
Ճանապարհորդների համար սա ստեղծում է բոլորովին այլ տեսակի փորձառություն․ դուք ոչ թե պարզապես կողքից դիտում եք հայկական ավանդույթները, այլ ժամանակ եք անցկացնում այն մարդկանց հետ, ովքեր շարունակում են ստեղծել, փոխանցել և նորովի մեկնաբանել դրանք։